Informujemy, że w opublikowanym 20 sierpnia 2025 roku Komunikacie Centralnej Komisji Egzaminacyjnej zmieniły się zapisy, dotyczące dostosowań form i warunków dla dzieci z cukrzycą podczas egzaminów maturalnych.
Najnowsze wytyczne, dotyczące dostosowań na egzaminie maturalnym znajdziecie pod linkiem:
W tym Komunikacie brakuje zapisu o wydłużonym czasie egzaminu dla osób z cukrzycą, który dotychczas był uwzględniony w wytycznych z poprzednich lat. Ponadto w treści komunikatu jest nieprecyzyjny opis, co może wnieść na egzamin osoba z cukrzycą. Może to powodować opór szkół i różne interpretacje powyższych zapisów, czego skutkiem może być niewprowadzenie odpowiednich dostosowań, wynikających z choroby i zaleceń lekarskich osób zdjących egzamin maturalny..
Dlatego Fundacja dla Dzieci i Dorosłych z Cukrzycą wystąpiła z pismem do Ministerstwa Edukacji Narodowej, Centralnej Komisji Egzaminacyjnej i Okręgowej Komisji Egzaminacyjnej z prośbą o wprowadzenie zmian w zapisach powyższego Komunikatu, zgodnych z potrzebami osób chorych na cukrzycą.
Pod treścią pisma znajdziecie Państwo wskazówki, co zrobić, aby w szkole zostały uwzględnione potrzeby zdrowotne Waszych Dzieci podczas egzaminów maturalnych.
Oto treść naszego pisma:
Szanowny Panie Dyrektorze,
w związku z opublikowanym w dniu 20 sierpnia 2025 roku komunikatem Centralnej Komisji Egzaminacyjnej dotyczącym sposobów dostosowania warunków i form przeprowadzania egzaminu maturalnego w roku 2026, Fundacja dla Dzieci i Dorosłych z Cukrzycą zwraca się z prośbą o pilne wprowadzenie zmian i uzupełnień w zapisach dotyczących osób chorych na cukrzycę typu 1 i 2 oraz wydanie szczegółowych wytycznych dla szkół i OKE, które umożliwią sprawiedliwe i zgodne z potrzebami zdrowotnymi przeprowadzenie egzaminu dla tej grupy zdających.
Dziękujemy za umieszczenie w komunikacie odniesień do potrzeb uczniów chorych na cukrzycę w tabeli 1.12 (kategoria: „zdający chorzy lub czasowo niesprawni”). Jednakże, na podstawie wieloletnich doświadczeń oraz sygnałów od rodziców uczniów i środowiska medycznego, wyrażamy stanowczy sprzeciw wobec braku zapisu o możliwości przedłużenia czasu trwania egzaminu dla tej grupy maturzystów, mimo że taka potrzeba wynika bezpośrednio z istoty terapii cukrzycy.
Egzamin maturalny weryfikuje wiedzę i umiejętności ucznia, z tego też względu każdy uczeń, bez względu na stan swojego zdrowia, powinien mieć zapewnione równe szanse w edukacji. Choroby przewlekłe (w tym cukrzyca), często wymagające leczenia farmakologicznego, bieżącego monitorowania stanu zdrowia oraz podejmowania częstych czynności terapeutycznych (również w trakcie trwania egzaminu), mogą istotnie wpływać na wydolność, w szczególności efektywny czas pracy ucznia w trakcie trwania egzaminu. Brak odpowiednich dostosowań narusza zasadę równości szans w edukacji i stoi w sprzeczności z Konstytucją RP oraz ustawą o systemie oświaty.
Poniżej przedstawiamy kluczowe problemy, które wymagają interwencji i doprecyzowania:
1. Brak zapisu o możliwości przedłużenia czasu egzaminu dla uczniów z cukrzycą.
Pomimo tego, że zaświadczenia lekarskie (głównie wystawiane przez diabetologów) wprost zalecają przedłużenie czasu egzaminu, zapis taki nie został uwzględniony w tabeli dostosowań dla osób chorych.
W efekcie braku zapisu:
– dyrektorzy szkół niejednokrotnie odmawiają złożenia wniosku do OKE o przyznanie wydłużonego czasu, powołując się na literalną treść komunikatu,
– OKE odmawiają przyznania wydłużonego czasu, argumentując, że choroba została już uwzględniona w tabeli (podkreślamy, iż bez przedmiotowej formy dostosowania).
Osoby chore na cukrzycę potrzebują realnych przerw i czasu na wykonanie czynności niezbędnych do utrzymania stabilnego poziomu glikemii — takich jak: pomiar poziomu cukru, podjęcie czynności terapeutycznych w przypadku zbyt wysokiego (wyliczenie dawki i podanie insuliny) lub zbyt niskiego poziomu cukru we krwi (spożycie glukozy, przekąski czy słodkiego napoju). Nieprawidłowy poziom glukozy (w szczególności zbyt niski) wiąże się z zaburzeniami percepcji i logicznego myślenia, opóźnieniem reakcji na bodźce. Powrót do stanu równowagi fizjologicznej wymaga przede wszystkim czasu na wykonania czynności terapeutycznych oraz na podniesienie się poziomu glukozy, co niestety skutkuje również dekoncentracją w trakcie egzaminu.
W związku z powyższym wnioskujemy o:
Wprowadzenie do komunikatu CKE zapisu o przedłużeniu czasu egzaminu dla uczniów z cukrzycą, jeżeli wynika to z zaświadczenia lekarskiego. W ślad za zmianą należałoby także przekazać szkołom i OKE jasne wytyczne w tej sprawie.
2. Nieścisły opis sprzętu medycznego używanego przez osoby z cukrzycą.
W przykładzie zawartym w komunikacie CKE znalazł się nieścisły opis urządzeń medycznych z jakich korzystają osoby z cukrzycą, mogące wprowadzać w błąd:
„Korzystanie z zaleconego przez lekarza sprzętu medycznego i leków koniecznych ze względu na chorobę.
W przypadku absolwenta korzystającego z urządzenia telekomunikacyjnego wyposażonego w aplikację służącą do monitorowania stanu zdrowia, np. w przypadku zdającego ze stwierdzoną cukrzycą korzystającego z pompy insulinowej, dopuszcza się możliwość wniesienia takiego urządzenia do sali egzaminacyjnej i korzystania z niego w tej sali […] i umieszcza to urządzenie na stole komisji, przy którym pracuje ZP[…]”
Osoby z cukrzycą mogą korzystać niezależnie z dwóch wskazanych urządzeń:
– pompy insulinowej – urządzenia dostarczającego lek / insulinę w trybie ciągłym, urządzenie podłączone „na stałe” do ciała chorego (nie ma możliwości „odłożenia” urządzenia)
– czytnik / telefon z aplikacją monitorującą CGM – urządzenie służące do odczytu poziomu glikemii, które musi znajdować się w pobliżu osoby chorej (do 6 m.)
Osoba z cukrzycą do terapii insulinowej może używać wskazanej pompy insulinowej lub pena (ręczne podawanie insuliny) i niezależnie od stosowanej terapii jednocześnie używać oddzielnego systemu monitorowania glikemii (nie związanego z pompą insulinową).
Brak rozróżnienia tych urządzeń (do podawania insuliny i do monitorowania poziomu cukru we krwi) może prowadzić do niewłaściwej interpretacji przez szkoły, które będą wymagały np.:
– oddania pompy insulinowej jako urządzenia, które można „odłożyć”,
– niedopuszczeniem do wniesienia systemu do monitorowania osobom na terapii penowej.
W związku z powyższym wnioskujemy o:
Zaktualizowanie opisu w komunikacie – w sposób jednoznaczny wskazać metody terapii insulinowej, oddzielić funkcjonalność pompy insulinowej od funkcjonalności urządzeń monitorujących. Wskazać, że pompa insulinowa podłączona do ciała powinna być przy osobie zdającej w czasie egzaminu.
3. Brak zapisu o możliwości wniesienia środków spożywczych (glukoza, napoje, przekąski)
W przypadku cukrzycy typu 1, nagłe spadki poziomu cukru (hipoglikemia) są stanem bezpośredniego zagrożenia zdrowia i życia. Osoba z cukrzycą musi mieć możliwość natychmiastowego spożycia cukru prostego – np.: glukozy, słodkiego napoju, słodkiej przekąski. W komunikacie brakuje wyraźnego zapisu dopuszczającego posiadanie przez ucznia takich produktów.
W związku z powyższym wnioskujemy o:
Dodanie do komunikatu zapisu, że osoby chore na cukrzycę mogą wnosić środki spożywcze niezbędne w terapii (glukoza, napój, przekąska) i spożywać w uzasadnionych medycznie sytuacjach.
4. Potrzeba pilnych i jednoznacznych wytycznych dla szkół i OKE
Wielu dyrektorów szkół oraz pracowników OKE nie czuje się uprawnionych do stosowania elastycznej interpretacji pkt. 10 komunikatu CKE, który dopuszcza występowanie do OKE o inne dostosowania, jeśli sytuacja nie została przewidziana w tabeli. Cukrzyca została w ujęta w pozycji 1.12 (chorzy), ale bez dostosowania w postaci przedłużonego czasu – co prowadzi do patowej sytuacji i braku wsparcia dla maturzysty.
W związku z powyższym wnioskujemy, aby:
Wydać osobną interpretację do komunikatu CKE 2026, w której wprost zostanie wskazane, że:
– można występować do OKE o przedłużenie czasu także w przypadkach nieujętych w tabeli, jeśli wynika to z dokumentacji medycznej,
– choroba przewlekła taka jak cukrzyca może wymagać indywidualnego podejścia,
– szkoły nie powinny blokować takiego wniosku, jeśli lekarz wskazuje na potrzebę dodatkowego czasu.
Podsumowanie
Wnosimy o uzupełnienie komunikatu oraz wydanie wytycznych, które:
1. umożliwią osobom chorym na cukrzycę przedłużenie czasu egzaminu, jeśli wynika to z
dokumentacji medycznej,
2. jednoznacznie opiszą zasady korzystania ze sprzętu medycznego,
3. dopuszczą możliwość wniesienia cukru prostego (przekąsek, napojów, etc.)
4. wyjaśnią szkołom i OKE możliwość stosowania dostosowań na podstawie pkt 10 komunikatu.
Prosimy o priorytetowe potraktowanie konieczności rozwiązania w/w problemów osób z cukrzycą i uwzględnienie wnioskowanych postulatów doprecyzowujących zapisy komunikatu oraz przekazanie jednolitych interpretacji do wszystkich Okręgowych Komisji Egzaminacyjnych i dyrektorów szkół ponadpodstawowych.
Fundacja dla Dzieci i Dorosłych z Cukrzycą
Wskazówki dla Rodziców Maturzystów!!!
Jeśli ktoś z Państwa ma dziecko z cukrzycą w klasie maturalnej prosimy zapoznać się z informacją poniżej.
Co możemy zrobić, aby zostały wprowadzone odpowiednie dostosowania w szkole dla naszego Dziecka?
- Należy wziąć od lekarza diabetologa/pediatry zaświadczenie, czego potrzebuje Wasze dziecko.
Oto przykład, co lekarz powinien wpisać na zaświadczeniu:
Nazwisko i imię ucznia,
Datę urodzenia, Pesel
- choruje na cukrzycę typu 1. Jest leczony/a insuliną, podawaną pompą insulinową. Z powodu choroby uprawniony/a do wydłużenia czasu egzaminu oraz do oznaczenia poziomu glikemii w trakcie i spożycia posiłku w przypadku niskiego poziomu glikemii.
- Na egzaminie pacjent musi mieć przy sobie: pompę insulinową, pen, glukometr, telefon oraz glukozę, posiłek (kanapki, wodę, sok) – do spożycia w przypadku niskiego poziomu glikemii.
Zaświadczenie wydane na prośbę Rodzica.
Podpis lekarza
2. Z takim zaświadczeniem należy iść do Dyrektora Szkoły i gdyby były jakieś trudności to trzeba go uświadomić, że nawet jeśli w tabelce nie ma przedłużonego czasu pracy dla osób z cukrzycą podczas egzaminów maturalnych, furtką jest powołanie się na 10 punkt komunikatu CKE, który mówi, że dyrektor może sam wystąpić z uzasadnieniem do Okręgowej Komisji Egzaminacyjnej o zgodę na wprowadzenie dostosowań, adekwatnych do potrzeb uczniów.
Tutaj jest ten fragment:
W szczególnych przypadkach losowych lub zdrowotnych dyrektor szkoły, na wniosek rady pedagogicznej, może wystąpić do dyrektora okręgowej komisji egzaminacyjnej z wnioskiem o wyrażenie zgody na przystąpienie ucznia lub absolwenta do egzaminu maturalnego w warunkach dostosowanych do jego potrzeb edukacyjnych oraz możliwości psychofizycznych, nieujętych w niniejszym komunikacie. Wniosek powinien być uzasadniony i potwierdzony stosownymi dokumentami. Uzgodnienia pomiędzy dyrektorem szkoły a dyrektorem okręgowej komisji egzaminacyjnej odbywają się w formie pisemnej nie później niż do 10 lutego 2026 r. Jeżeli konieczność przyznania dostosowań, o których mowa powyżej, nastąpi po tym terminie, stosowne uzgodnienia muszą zostać przeprowadzone niezwłocznie po uzyskaniu przez dyrektora szkoły informacji o potrzebie takich dostosowań. Wniosek generowany jest w , a następnie przesyłany do OKE.
Życzymy powodzenia!
Poniżej przedstawiamy odpowiedź Centralnej Komisji Egzminacyjnej na nasze pismo. Odpowiedź ta jest przychylna uczniom z ct1 i w ustaleniach, dotyczących przebiegu egzaminu maturalnego warto się na nią powołać.
